Projektowanie opakowań kosmetycznych pod recykling i z recyklatów – obowiązek jutra, odpowiedzialność dziś

W świecie kosmetyków, gdzie estetyka spotyka się z funkcjonalnością, a bezpieczeństwo konsumenta to absolutny priorytet, opakowanie odgrywa rolę znacznie szerszą niż tylko nośnik produktu. W obliczu zmian regulacyjnych, takich jak nadchodzące rozporządzenie PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation), które wymusi projektowanie wszystkich opakowań jako nadających się do recyklingu oraz zawierających określony poziom surowców wtórnych, kluczowe staje się pytanie: czy nasza branża jest na to gotowa?

Nowe regulacje, nowe obowiązki

Zgodnie z propozycją PPWR, każde opakowanie wprowadzane na rynek UE będzie musiało być możliwe do recyklingu w praktyce i na dużą skalę – tzn. przy użyciu istniejącej infrastruktury, w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony. Co więcej, w opakowaniach z tworzyw sztucznych pojawią się obowiązkowe poziomy zawartości recyklatów (PCR – post-consumer recyclate). Te obowiązkowe poziomy użycia recyklatów różnią się w zależności od rodzaju produktu.

Dla opakowań napełnianych produktami kosmetycznymi cele te wynoszą:

• Do 2030 – 30% rPET (cosmetics – contact- sensitive) oraz 10% inne niż rPET (np rHDPE) (cosmetics – contact-sensitive)
• Do 2040 – 50% rPET (cosmetics – contact- sensitive) oraz 25% inne niż rPET (np rHDPE) (cosmetics – contact-sensitive)

To ambitne cele, które wymagają przemyślanego projektowania już dziś.

Design for Recycling – od projektu zależy wszystko

Projektowanie pod recykling to znacznie więcej niż unikanie czarnego barwnika czy mieszania materiałów. To kompleksowe podejście, które zaczyna się już na etapie koncepcji opakowania. Należy uwzględnić nie tylko wybór materiału, ale także jego późniejsze sortowanie, separację komponentów, wpływ dodatków (np. pigmentów, etykiet) i możliwość łatwego opróżnienia opakowania przez użytkownika, a także kreowanie  potencjału do redukcji  wagi.

Według wytycznych RecyClass, organizacji zajmującej się oceną przydatności opakowań do recyklingu, transparentne opakowania monomateriałowe (np. z PET lub HDPE), z łatwym do oddzielenia zamknięciem i bez barier niekompatybilnych z recyklingiem, mają największe szanse na faktyczne poddanie recyklingowi. I to one będą preferowane przez ustawodawcę.

Recyklaty – nie każdy materiał wtórny jest równy, potrafią się bardzo różnić

Projektowanie opakowań z zawartością PCR nie jest proste. Recyklaty różnią się jakością, dostępnością i właściwościami technicznymi. Nie każdy PCR nadaje się do każdego typu opakowania – szczególnie w kosmetyce, gdzie kluczowe są: stabilność chemiczna, estetyka i barierowość. Trzeba wiedzieć, który typ PCR, z jakiego strumienia odpadowego sprawdzi się najlepiej – i jak dostosować proces produkcji, by opakowanie spełniało zarówno funkcje ochronne, jak i normy bezpieczeństwa.

To wymaga doświadczenia, zaplecza technicznego i dobrej znajomości rynku surowców wtórnych. Nie wystarczy wprowadzić recyklat – trzeba umieć go zastosować odpowiedzialnie.

Zielona energia – cichy sprzymierzeniec niskiego śladu węglowego

Projektowanie pod recykling i stosowanie recyklatów to dwa główne filary gospodarki obiegu zamkniętego. Ale jest jeszcze trzeci – zielona energia.

Produkcja opakowań, nawet tych najbardziej ekologicznych, wciąż wiąże się z emisją CO₂. Jeśli jednak energia zużywana do ich wytwarzania pochodzi z odnawialnych źródeł – takich jak wiatr, słońce czy biomasa – ślad węglowy opakowania może zostać znacznie zredukowany. W Polsce coraz częściej stosuje się system zakupu gwarancji pochodzenia energii, który umożliwia wytwórcom opakowań potwierdzenie, że korzystają z energii ze źródeł odnawialnych.

W efekcie, producent kosmetyków może dziś nie tylko wybierać opakowania przyjazne recyklingowi, ale również takie, których wytwarzanie generuje zauważalnie mniejsze emisje gazów cieplarnianych.

Wspólna odpowiedzialność – wspólna przyszłość

Zrównoważone opakowanie to nie tylko trend, to konieczność – podyktowana zarówno oczekiwaniami konsumentów, jak i nadchodzącymi przepisami. Producent kosmetyków, który chce utrzymać konkurencyjność, musi już dziś planować transformację portfolio opakowaniowego – we współpracy z partnerami, którzy mają doświadczenie w projektowaniu pod recykling, produkcji z PCR i zasilaniu zakładów produkcyjnych zieloną energią.

Tylko takie kompleksowe podejście pozwoli osiągnąć cele klimatyczne, zredukować odpady i odpowiedzialnie projektować przyszłość – dla branży, środowiska i kolejnych pokoleń.